Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất Hải Ngoại tại UĐL – TTL

TRƯỜNG HẠ VẠN HẠNH
 PHẬT LỊCH  2556

( Từ ngày
04/07/2012 đến ngày 13/07/2012 )

 

 



 

 

SẮP XẾP SỰ TU TẬP

Hòa Thượng Thích Bảo Lạc dịch
 


 

Tại các nước Phật giáo Nam Tông, thiền là truyền thống bắt đầu trước khi tụng kinh như đã trở thành công thức. Thính giả Hoa Kỳ thích có được tia lóe sáng vào những lúc cầu hồn, nhưng gạt bỏ chúng như là nghi lễ phương hại mà lại vô vị. Tuy nhiên, những cái gọi là nghi lễ này đã được chia ra và cải tiến hơn bằng sự sắp đặt thực tiển để hiến dâng đàn ông, đàn bà mà họ đã thực hành một cách kỷ lưỡng có mục đích. Vì thế chúng có giá trị sâu xa trong việc xét nghiệm. 

Đức Phật được xem như đi ngược lại thời đại. Ngài sanh vào một xã hội đầy dẫy lễ nghi, mà tư tưởng Ngài thể hiện đả phá các nguyên tắc đối với việc thiết lập hệ thống giai cấp trong kỷ nguyên Ngài. Vào nhiều cơ hội, Ngài từ chối việc dùng lễ nghi cho mục đích riêng và thật cứng rắn về việc nầy. Đây không có nghĩa lễ nghi vô dụng mà có nghĩa rằng chính lễ nghi thực hiện nghiêm túc cho mục đích riêng sẽ không gài ta vào cạm bẫy. Thực thế, sự trình diễn lễ nghi như là một phần của cạm bẫy. Nếu tin tưởng rằng chỉ những lời kinh cầu nguyện sẽ cứu ta, thế là ta chỉ gia tăng sự tùy thuộc của mình vào lời kinh, vào những khái niệm. Việc nầy làm khích động ta rời xa thế giới cảm giác đích thực hơn là đối với lễ nghi. Vì thế, công thức cho phép phải được thực hiện bằng sự hiểu biết rõ ràng, chúng là gì và tại sao có tác dụng. Không phải là những người cầu nguyện mà cũng không phải ấn chú. Chúng không phải là những câu thần chú mê hoặc mà là những thiết bị làm sạch tâm lý đòi hỏi tâm thức dự phần năng động để đạt hiệu quả. Những lời thì thầm không chú tâm đều vô dụng. Thiền Tuệ Minh Sát là một sự đề cao hoạt động tâm lý học và một phần tinh thần của người thực hành rất quan trọng cho sự thành công. Kỹ thuật làm việc tốt nhất trong bầu không khí yên tỉnh, sự tin tưởng chân tình; những lời cầu nguyện đã được phác họa để nuôi dưỡng các thái độ. Cầu nguyện đúng là công cụ trợ lực hữu hiệu trên lộ trình đạt đến giải thoát 

BA CÁCH HƯỚNG DẪN 

Thiền là một việc bền bỉ, đó là một hoạt động biệt lập cố hữu. Một người chiến đấu chống lại các thế lực tàn ác dã man, là một phần cấu trúc của tâm đang tu tập thiền. Khi thực sự đi vào thiền, bạn sẽ tìm ra ngay chính mình giáp mặt với sự biến đổi đáng ngờ. Một hôm, bạn sẽ nhìn vào bên trong và nhận thấy đầy sự dã man của những gì thực sự ta muốn chống lại. Ta đang tranh đấu cho cái gì để nhìn xuyên suốt như một vách tường dày dựng lên kiên cố không một tia sáng nhỏ nào chiếu xuyên qua được. Ta tìm chính ta đang ngồi đó, bắt đầu từ ngôi nhà lớn nầy và tự nói với chính mình: “Đó, tôi giả dụ đạt được quá khứ như thế ? Nhưng không thể được; tất cả là ở đó. Đó là toàn thể thế giới, là mỗi thứ gì có ý nghĩa, và đó là cái gì tôi dùng để tự định nghĩa, để hiểu mọi vật chung quanh. Cũng như nếu tôi tách rời thế giới sẽ sụp đỗ và tôi sẽ chết. Tôi không qua được đó, tôi không thể nào”.  

Cảm thấy rất bàng hoàng sợ hãi, cảm thấy một nổi niềm cô đơn. Ta cảm thấy giống như “ Ta đang ở đây hoàn toàn cô quạnh, cố đấm cái gì quá to lớn nó vượt khỏi khái niệm”. Để chống lại cảm giác nầy thật là hữu ích để biết rằng bạn không cô đơn; vì có những người khác đã đi qua con đường nầy trước rồi. Họ đã chạm trán với vật chướng ngại và vẹt đường xuyên qua ánh sáng. Họ đặt ra luật lệ bằng việc đã thực hiện và đã tụ tập thành nhóm lại với nhau thành huynh đệ trong sự hổ tương giúp đỡ, khuyến khích lẫn nhau. Đức Phật tìm ra con đường xuyên suốt  nầy và sau Ngài đem đến cho nhiều người khác. Ngài y sự chỉ dẫn rõ hình thức của giáo pháp để hướng dẫn chúng ta theo cùng con đường. Rồi Đức Phật thành lập Tăng già, là các huynh đệ Chư Tăng bảo vệ giáo pháp để cùng duy trì Phật Pháp. Bạn không đơn độc và tình hình công việc không vô vọng. 

Thiền đòi hỏi phải có năng lực. Người hành thiền cần phải can đãm để trực diện với bao khó khăn của hiện tượng tâm lý, và xác định ngồi suốt qua các trạng thái tâm lý thay đổi bất an đó. Lười biếng sẽ không làm nhiệm vụ thiền được. Để làm cho ta đầy năng lực trong công việc mình cảm thấy có ý định thực hiện, có nghĩa gì khi lặp lại những câu sau đây: “Con đang từng bước trãi qua trên cùng một con đường mà Đức Phật đã đi qua bằng sự vĩ đại của Ngài và các bậc Thánh đệ tử. Một người biếng nhác thì không thể nào theo con đường Phật đạo. Mong cho khả năng con tựu thành; mong con được thành công”. 

TRÃI RỘNG TÂM TỪ 

Thiền Tuệ Minh Sát là thực tập chánh niệm, tĩnh thức vô ngã. Đó là cách làm cho bản ngã bị phá vỡ bằng cái nhìn thấu thị của chánh niệm. Hành giả bắt đầu quá trình này với bản ngã đầy uy quyền đối với tâm và thân. Rồi khi chánh niệm quán sát vai trò bản ngã, thấu suốt tận gốc rể máy móc của nó để phân tách Ngã thành từng mãnh mún. Chánh niệm là việc tĩnh thức vô ngã. Nếu chúng ta khởi đầu hoàn toàn kiểm soát được bản ngã, nhưng làm thế nào có đủ chánh niệm lúc đầu để cho công việc được tiến hành ? Luôn có chánh niệm trong giờ phút hiện tại vào bất cứ lúc nào. Vấn đề thực tế là tập trung đủ để cho chánh niệm đạt hiệu quả. Phải xử dụng cái tích tắc thông minh hơn để làm việc này; Chúng ta phần nhiều mềm yếu với bề ngoài của bản ngã nên có phương hại nhiều, vì thế chánh niệm sẽ chống lại để vượt qua. 

Tham lam và giận ghét là những biểu lộ chủ yếu của tiến trình bản ngã. Để đuổi theo việc nắm chặt và sự từ chối trình hiện nơi tâm, chánh niệm, cần một thời gian rất gian truân mà các kết quả rất dễ thấy. Nếu ngồi thiền trong lúc đang ôm chặt một số ám ảnh ràng buộc mạnh mẽ, ta sẽ thấy không biết mình ở đâu. Nếu ngưng lại hoàn toàn dự định làm việc để kiếm thêm nhiều tiền, có thể ta dành nhiều thì giờ cho thiền không làm việc gì khác mà chủ tâm nghỉ tới thiền hơn. Như trong cơn giận, đen tối vây phủ kết quả vừa qua đang ngự trị nơi tâm ta như tràn đầy. Như thế, chỉ thời gian trong ngày mà ta dành ra được cho việc thiền định là trân quí. Tốt nhất là không nên bỏ phí thì giờ. Truyền thống Nguyên Thủy đã phát triển một dụng cụ hữu hiệu làm cho ta trừ khử những rào cản này ngay nơi tâm, ít ra cũng tạm thời. Vì thế, ta có thể đạt được công việc tận trừ gốc rể chúng vĩnh viễn. Bằng cách dùng một ý tưởng để loại bỏ ý tưởng khác. Ta có thể quân bình cảm giác tiêu cực bằng cách làm tiêm nhiễm một cảm giác tích cực. Bố thí là đối tượng của tham lam; lòng từ là đối tượng của thù ghét. Giờ đây nên hiểu một cách rõ ràng: đây không phải là một sự thử để giải phóng khỏi trạng thái thôi miên. Không có điều kiện đạt đến giác ngộ; Niết Bàn là một trạng thái vô điều kiện. Một người giác ngộ cố nhiên là rộng lượng và từ bi nhưng không vì thế mà vô điều kiện để thực hiện tâm từ. Người giác ngộ sẽ đầy đủ đức thanh tịnh như sự biểu lộ bản chất cơ bản này, vì bản ngã không còn nữa. Do vậy, đây không là điều kiện mà đây là khoa tâm lý trị liệu. Nếu ta dùng phương thuốc đúng theo sự chỉ dẫn sẽ mang lại việc trị dứt chứng bệnh mà ta đang đau đớn. Rồi ta có thể đi làm việc kiếm tiền trong trạng thái của bệnh trạng. 

Bạn bắt đầu xua đuổi tư tưởng thù ghét và tự khiển trách. Trước hết ta thừa nhận những cảm thọ tốt và những việc cầu mong tốt tràn tới một cách quen thuộc dễ dàng, thế rồi ta làm giống như cho những người thân nhất với ta. Dần dà ta làm việc vượt qua vòng riêng tư của những sự thân thiết cho tới khi trực tiếp đuổi theo cùng những cảm giác ấy đối với kẻ thù ta và với tất cả chúng sanh khắp cùng nơi. Việc làm đúng đắn, đây có thể là thực tập sức mạnh và sự chuyển hóa. 

Vào lúc đầu của khóa thiền, bạn nên đọc những câu sau đây thật chân thành cho chính bạn: 

1. Cầu mong cho con được mọi điều tốt đẹp, hạnh phúc và an lạc. Mong rằng không ai làm tổn hại đến con. Mong không có những sự khó khăn đối với con. Mong không có vấn đề gì với con. Cầu mong cho con đạt được thành công. Con cũng mong có đưọc sự kiên nhẫn, can đãm, hiểu biết và xác định để đạt đến và vượt qua những sự khó khăn không thể tránh được những vấn đề khác và bao thất bại trong cuộc đời. 

2. Cầu mong cho cha mẹ con được mọi điều tốt đẹp, hạnh phúc và an lạc. Mong rằng không ai làm tổn hại đến họ. Mong không có những sự khó khăn đối với họ. Mong không có vấn đề gì với họ. Cầu mong cho các vị luôn luôn đạt được thành công. Cầu mong cha mẹ con cũng có được sự kiên nhẫn, can đãm, hiểu biết và xác định để đạt đến và vượt qua những sự khó khăn khôngthể tránh, nhiều vấn đề khác và những thất bại trong cuộc đời. 

3. Cầu mong cho các bậc thầy của con được mọi điều tốt đẹp hạnh phúc và an lạc. Mong rằng không ai làm tổn hại đến họ. Mong không có những sự khó khăn đối với họ. Mong không có vấn đề gì đối với họ. Cầu mong cho các thầy luôn luôn đạt được thành công. Cầu mong cho các thầy cũng có sự kiên nhẫn, can đãm, hiểu biết và xác định để đạt đến và vượt qua, những sự khó khăn không thể tránh, nhiều vấn đề khác và những thất bại trong cuộc đời. 

4. Cầu mong cho bà con quyến thuộc của con được mọi điều tốt đẹp, hạnh phúc và an lạc. Mong rằng không ai làm tổn hại đến họ. Mong không có những sự khó khăn đối với họ. Mong không có vấn đề gì đối với họ. Cầu mong cho họ luôn luôn đạt được thành công. Cầu mong họ cũng có được sự kiên nhẫn, can đãm, hiểu biết và xác định để đạt đến và vượt qua những sự khó khăn không thể tránh, nhiều vấn đề khác và những thất bại trong cuộc đời. 

5. Cầu mong cho bạn bè của con được mọi điều tốt đẹp, hạnh phúc và an lạc. Mong rằng không ai làm tổn hại đến họ. Mong không có sự khó khăn đối với họ. Mong không có vấn đề gì đối với họ. Cầu mong cho họ luôn luôn đạt được thành công. Cầu mong cho họ cũng có được sự kiên nhẫn, can đãm, hiểu biết và xác định để đạt được và vượt qua những sự khó khăn không thể tránh, nhiều vấn đề khác và những thất bại trong cuộc đời. 

6. Cầu mong cho tất cả những người không liên hệ bà con với con được mọi điều tốt đẹp, hạnh phúc và an lạc. Mong rằng không ai làm tổn hại đến họ. Mong không có những sự khó khăn đối với họ. Mong không có vấn đề gì đối với họ. Cầu mong cho họ luôn luôn đạt được thành công. Cầu mong họ cũng có được sự kiên nhẫn, can đãm, hiểu biết và xác định để đạt được và vượt qua những sự khó khăn không thể tránh, nhiều vấn đề khác và những thất bại trong cuộc đời. 

 7. Cầu mong cho những kẻ thù của con được mọi điều tốt đẹp, hạnh phúc và an lạc. Mong rằng không ai làm tổn hại đến họ. Mong không có những sự khó khăn đối với họ. Mong không có vấn đề gì đối với họ. Cầu mong cho họ luôn luôn đạt được thành công. Cầu mong họ cũng có được sự kiên nhẫn, can đãm, hiểu biết và xác định để đạt được và vượt qua những sự khó khăn không thể tránh, nhiều vấn đề khác và những thất bại trong cuộc đời. 

8. Cầu mong cho hết thảy chúng sanh được mọi điều tốt đẹp, hạnh phúc và an lạc. Mong rằng không ai làm tổn hại đến họ. Mong không có những sự khó khăn đối với họ. Mong không có vấn đề gì đối với họ. Cầu mong cho chúng sanh luôn luôn đạt được thành công. Cầu mong cho mọi chúng sanh cũng có được sự kiên nhẫn, can đãm, hiểu biết và xác định để đạt được và vượt qua những sự khó khăn không thể tránh, nhiều vấn đề khác và những thất bại trong đời sống. 

Một khi bạn đã đọc những lời như thế này xong, để qua bên những sự phiền toái và xung đột dành thời gian thiền quán vừa nhỏ giọt trên toàn khối, nếu chúng trở lại trong giờ thiền của ta, chỉ cần đối xử đẹp với chúng, nếu chúng là những sự tán loạn. 

Thực tập lòng từ phổ quát cũng đưa ta vào giấc ngủ ban đêm cũng như sau khi thức dậy. Thiền có thể nói là giúp giấc ngủ của ta được ngon lành và tránh những ác mộng. Thiền còn làm cho ta thức dậy buổi sáng dễ dàng hơn, thân thiện hơn cũng như cởi mở hơn, đối với mọi người, bạn bè hay kẻ thù; người hay loài vật.  

Hầu như sự thiệt hại kích thích tâm lý khởi lên trong tâm, đặc biệt vào lúc tâm tĩnh lặng, làm phật ý. Ta có kinh nghiệm giận dỗi về vài sự cố đã xảy ra làm ta đau đớn cả sinh lý lẫn tâm lý. Kinh nghiệm này gây cho ta sự khó khăn, căng thẳng, dao động và lo lắng ta không thể nào ngồi thiền với trạng thái tâm lý bị thử thách như thế. Vì thế, chúng tôi mạnh mẽ khuyên rằng, bạn nên bắt đầu thiền bằng sự ban trãi tâm từ ra khắp mọi nơi.  

Đôi khi bạn cũng tự hỏi làm sao chúng ta có thể cầu mong cho kẻ thù của ta được mọi điều tốt đẹp, hạnh phúc và an lạc.  Mong rằng không ai làm tổn hại đến họ. Mong không có những sự khó khăn đối với họ. Mong không có vấn đề gì đối với họ. Cầu mong cho họ luôn luôn đạt được thành công. Mong họ cũng có được sự kiên nhẫn, can đãm, hiểu biết và xác định để đạt được và vượt qua những sự khó khăn không thể tránh, nhiều vấn đề khác và những thất bại trong đời. 

Nên nhớ rằng bạn thực tập lòng từ để tâm mình thanh tịnh; như khi bạn thiền quán để đạt được an lạc và giải thoát khỏi đau đớn, khổ não. Khi thực tập lòng từ nơi tâm chính bạn, bạn hành động ứng xử hoàn toàn thân thiện không có sự thành kiến, xét đoán, phân biệt hay ghét bỏ. Hành vi cao thượng giúp bạn, để giúp đỡ những kẻ khác trong cách thực hành, hầu làm giảm bớt đau đớn, khổ sở của họ. Đó là lòng thương người mà có thể giúp đỡ người khác.  

Từ bi là một sự bày tỏ tâm yêu thương trong hành động. Đối với người không có lòng yêu thương, không thể giúp được kẻ khác. Hành vi cao thượng có nghĩa là hành xử trong cách thân thiện và thật tình thân ái. Hành động bao gồm tư tưởng, lời nói và việc làm. Nếu ba cách biểu hiện này trong hành động của ta đi ngược lại, thế là có vấn đề sai trái và phản lại hành động không phải hành vi cao thượng. Mặt khác, thực hành lời nói là điều tốt hơn để gieo rắc tư tưởng cao thượng. Mong cho tất cả mọi người đều được hạnh phúc hơn là tư tưởng “Tôi ghét hắn”. Tư tưởng chúng ta một ngày kia hẳn biểu lộ nơi hành động cao thượng và tư tưởng khó chịu trong hành vi xấu xa. 

Nên nhớ rằng tư tưởng ta truyền vào lời nói và hành động để mang tới kết quả đang chờ đợi. Tư tưởng truyền vào hành động có khả năng tạo kết quả hiển nhiên ta nên luôn phải nói và làm những điều bằng chánh niệm của tâm từ. Trong khi bàn về tâm từ nếu hành động hay nói năng, trong đó hoàn toàn ngược lại cách ta sẽ bị người thông thái khiển trách. Khi chánh niệm của lòng từ phát triển, tư tưởng, lời nói và hành động của ta hẳn nhẹ nhàng, vui vẽ, ý nghĩa chân thật và lợi ích với chính ta cũng như đối với kẻ khác. Nếu tư tưởng, lời nói hay hành vi của ta gây nên có hại cho chính ta hay cho ngươi khác hoặc cho cả hai rồi ta hãy tự vấn có thực sự mình có lòng từ hay không.  

Thực tập nhằm mục đích nếu tất cả kẻ thù của ta được mọi điểu tốt đẹp, hạnh phúc và an lạc họ không cỏn lả kẻ thù của ta nữa. Nếu những kẻ thù được giải thoát khỏỉ mọi rắc rối, đau đớn, thống khổ, buồn rầu, loạn thần kinh, rối loạn tâm lý, bịnh tinh thần, sợ hãi, căng thẳng âu lo với họ hẳn không còn là kẽ thù của ta nữa. Sự thực tập của ta giải quyết đối với kẽ thù, là giúp họ vượt qua những vấn đề của họ. Vì thế, ta có thể sống trong an lạc và hạnh phúc. Trên thực tế, nếu có thể ta làm chan chứa tâm của những kẻ thù bằng lòng từ và làm cho họ nhận ra được nghĩa thật của an lạc. Vì thế, ta có thể sống trong an lạc và hạnh phúc. Hơn nữa, kẻ thù bị loạn thần kinh, rối loạn tâm lý, sợ hãi, căn thẳng, âu lo v.v…lại càng thêm phiền toái; đau đớn và thống khổ họ hẳn mang tới cho thế giới. Nếu làm cho một người thay đổi tánh xấu và tánh hung ác đưa lại cho cá nhân đó thánh thiện hẳn phải có một phép lạ. Chúng ta hãy gieo rắc trí tuệ và tâm từ đầy đủ trong tâm ta để thay tâm xấu ác thành những tâm thánh thiện. 

Khi ta ghét một người nào, ta nghĩ: “Hãy để hắn xấu xí ! Cho nó ngụp trong đau đớn ! Đừng cho nó có triển vọng ! Hãy làm cho nó nghèo khổ ! Đừng để nó được nổi tiếng ! Đừng cho nó có bạn bè ! Hãy để nó sau khi chết, tái hiện trong bất hạnh của việc suy vi với số phận xấu trong tàn tạ”. 

Thế nhưng, việc gì đang xảy ra hiện tại là thân thể ta sanh ra như chất hóa học tác hại mà ta trãi qua sự đau đớn, làm tim đập mạnh, căng thẳng, thay đổi bộ mặt cảm xúc, ăn mất ngon, ngủ không yên giấc rồi hiện trên mặt rất bất bình đối với người khác. Ta đã trãi qua giống những việc mà ta muốn cho kẻ thù ta; cũng vì không thấy được sự thật chính xác. Tâm ta cũng như nồi nước đang sôi, hoặc giả ta như một nạn nhân đau khổ bị bịnh hoàng đản (chứng nước mật bị bể làm da vàng) không thưởng thức đồ ăn ngon dọn sẵn. Cũng thế, ta không ưa người có sắc đẹp, hiển đạt, thành công v.v…Việc này tồn tại càng lâu khiến ta không thể nào tu thiền tiến bộ được.  

Vì thế, chúng tôi khuyên một cách mạnh mẽ rằng bạn cần thực hiện lòng từ trước khi bắt đầu tu tập thiền nghiêm chỉnh. Hãy lặp lại đoạn văn sau với sự tĩnh tâm và nhiều ý nghĩa. Trước hết, lúc đọc lên đoạn văn này, hãy cảm nhận lòng từ thật sự trong ta rồi chia sẻ đến với người khác. Trong khi ta không chia sẻ được với mọi người ta phải làm gì với tâm từ không có trong ta. 

Nên nhớ rằng dù không có thể thức ảo thuật, lòng từ không làm việc cho chính nó. Nếu ta dùng chúng như thế ta sẽ bỏ phí thì giờ và năng lực. Nhưng nếu ta thực sự biết chia sẻ trong những lời phát biểu này và đầu tư chúng bằng năng lực của mình, chúng sẽ phục vụ ta tốt đẹp hơn. Hãy để chúng tự cố gắng và hãy nhìn thấy chính mình. 

(Sourse: Mindfulness in Plain English of Venerable Henepola Gunaratana Mahathera)

 Canberra ngày 05 tháng 07 năm 2012

 

 

 

 

 
 

 

Trở về Mục Lục An Cư 2012


 

Đánh máy vi tính: Diệu Ánh
Sửa lỗi chính tả: Thanh Nghiệp - Quảng Hoa Tâm - Minh Tường
 

Cập nhật: 09-07-2012